Witam,
Tak jak wcześniej wspominałem sopocka filia gdańskiej stoczni Lastadia rozpoczęła budowę kogi w oparciu o plany z pisma "Modelarz" nr 3 z 1977 r. i plany (NN niemieckiego autora) wyszukane w internecie.






Plany są autorstwa Jerzego Litwina (w swoim czasie był dyr. Muzeum Morskiego w Gdańsku)

Poniżej plany niemieckie



Są one prawie identyczne, różnią się nieznacznie z wyjątkiem deskowanie pokładu.
Plany z "Modelarza" - deski ułożone poprzecznie



a w niemieckie - wzdłuż osi symetrii kadłuba



Koga gdańska będzie najmniejszą z "moich" kog



Po wyrysowaniu szablonów wręg wg linii teoretycznych poprzecznych kadłuba i wycięciu właściwych części szkieletu z 2 mm tektury szkielet został sklejony i wklejony został podpokład z tektury 1 mm



Podpokład przeszlifowałem i wyrównałem z grubsza szpachlówką do drewna



Następnie naklejony został pokład właściwy, na którym będą kładzione deski (w poprzek)



Kadłub zostanie wypełniony styrodurem i zaszpachlowany - ale to już w następnym wpisie



Serdecznie pozdrawiam,
Ryszard

masz we mnie wiernego tej relacji widza

Ryszardzie będę obserwował postępy Twojej pracy.

Witam.,
Kadłub zrobiony...




Istotne jest to by dno kadłuba było proste jak deska do prasowania - ułatwi to zamocowanie stępki z dziobnicą i tylnicą a co najważniejsze pierwsze trzy deski poszycia od stępki były mocowane na styk, dopiero kolejne na zakładkę.


Deskowanie pokładu - zabarwione brudną wodą listewki lipowe o grubości 0,5 mm. Krawędzie po zwilżeniu śliną modelarską przetarte ołówkiem 6B - robią za dychtunek :-)
Zaznaczyłem na obwodzie miejsca gdzie deski zostaną wycięte i już po zamocowaniu nadburcia wstawione zostaną końce wręg.

Budowa modeli drewnianych, średniowiecznych "wiatrowców" (jak zwie je Brystol) ma to do siebie, że nie ma potrzeby dbać (oczywiście bez przesady) by wszystko było jak spod igły - proste i równe.
Elementy konstrukcyjne wykonane jak spod "siekiery" to dodatkowa waloryzacja :-)
Dawni szkutnicy nie mieli nawet planów, cała koncepcja konstrukcji opierała się na wielopokoleniowym doświadczeniu - dbano tylko o podstawowe proporcje kadłuba, jeśli chodzi o kogi to 1 : 3.
Żeglowano tylko za dnia wzdłuż brzegów - cała nawigacja opierała się na znajomości charakterystycznych punktów na brzegu i nieustannym sondowaniu. Na noc stawano na kotwicy. Prędkości osiągano przy pełnych wiatrach w granicach ok. 5 w. (pow. żagla - średnio ok. 180 m2). Z halsowaniem były spore kłopoty.
Kogi ze swoimi prostymi dziobnicami/tylnicami osadzonymi pod rozwartymi kątami ( taka konstrukcja była tania - odpadało wyszukiwanie i mozolne obrabianie naturalnych krzywulców) były narażone na częste uszkodzenia dziobów - wejścia na mielizny, uderzenia w podwodne przeszkody (głazy) jako, ze żegluga była przybrzeżna a konfiguracja dna ulegała częstym zmianom. Korzystniejsza była łukowata dziobnica np. w holkach.

Pozdrawiam,
Ryszard

Witam,
Deskowanie pokładu skończone (równe 300 szt. klepek). Zamocowałem także stępkę oraz dziobnicę i tylnicę.
Po zrobieniu nadburcia zostaną one odpowiednio przycięte. Niektóre projektanci zalecają wpierw pokrycie plankami kadłuba i dopiero potem naklejenie stępki i tylnicy/dziobnicy. Wg mnie prościej jest do w/w doklejać deski poszycia i odpowiednio je przycinać przy dziobnicy.
Przymiarka szablonu nadburcia - będzie wewnętrzne deskowanie, końce wręg i inne elementy konstrukcyjne.



Wyjaśniła się zagadka zaprojektowania "niemieckiej" kogi. Brystol w mailu (dziękuję !) podał mi info, że plany te ukazały się w piśmie "Modellbau heute" 5/90 r. wydawanym w byłej NRD. Poniżej zdjęcie modelu wykonanego wg tych planów



Wspominałem o deskowaniu wzdłuż osi symetrii w tych planach ale mamy tam ułożenie wszystkich planek na zakładkę a pierwsze 3-4 od stępki powinny być na styk.



Pozrawiam,
Ryszard

Czołem,
Patrzyłem tak patrzyłem na deskowanie pokładu i cóś mnie tknęło. Po kiego z rozpędu (? )poleciałem z położeniem desek w poprzek aż do samej dziobnicy i tylnicy ? Błąd ! W tych obszarach deski są kładzione wzdłuż osi symetrii kadłuba !



Trzeba było zerwać deski i położyć na nowi a całej operacji demontażu nie ułatwiały przyklejone już nadburcia



Teraz jest OK !



i pierwsza przymiarka szablonów planek



Tyle aktualności na dzień dzisiejszy

Pozdrawiam,
Ryszard

Ryszard, fajnie się ogląda takie łupinki i to jeszcze w takim wykonaniu. Miałem kilka takich w swoich zbiorach, ale teraz po powrocie do modelarstwa zrobiłem rachunek sumienia i wszystkie sprzedałem. Jest zainteresowanie w śród modelarzy bo poszły jako jedne z pierwszych.

Piterski - dziękuję za zainteresowanie !
Czy łupinka ? Nie taka mała bo L(pokład główny) - 21,5 cm.
Łupinką natomiast jest przy karace "Peter von Danczk" (ta sama skala 1 :100)

C.D.

Planki kładzione od stewy dziobowej z małym nadmiarem - po przyklejeniu odcinany przy stewie rufowej.



Krawędzie ścinałem i potem szlifowałem



Kadłub pokryty - zaznaczyłem też linie podziału łączenia planek



Co najmniej dziwne, że koga gdańska nie posiadała (?) poprzecznych belek wzmacniających cały szkielet z charakterystycznymi wypustami ich końców na zewnątrz tak typowych dla kog. W planach ich nie ma.



Zaczynam teraz uzupełnianie wewnętrznych powierzchni falszburt o końce wręg i inne elementy konstrukcyjne. Jak na razie zamocowana jest belka przy dziobnicy - element rusztowania przedniego kasztelu i dwa końce wręg.



Pozdrawiam,
Ryszard

C.D.
Zabudowa wewnętrznej powierzchni lewego nadburcia (niekompletna)



W planach kogi autorstwa Litwina, na których się opieram na burcie przy dziobie z obu stron są dziwne "uszy"



na modelu wykonanym przez w/w projektanta owych "uszy" brak



Cały plan kogi gdańskiej opiera się wyłącznie na pieczęci, na której ja nie dostrzegam owych "uszy"



Jaki sens i przeznaczenie miałyby te występy ?
Sadzę, że jest to błędna interpretacja graficzna belek konstrukcyjnych szkieletu kadłuba. Przykładem jest replika kogi zbudowana w Holandii


(nawiasem mówiąc w średniowieczu typową kogę budowano 4-5 m-cy !)



I to jak na razie tyle - budowa zostaje chwilowo przerwana ponieważ na początek sierpnia wyskoczył całkiem niespodzianie termin wykonania innego wiatrowca (relacja na dniach), który pożegluje w dobre ręce :-)

Pozdrawiam,
Ryszard